"De SP is niet enkel voor de verkiezingen geïnteresseerd in jouw mening, maar altijd en overal."

"Een vitale democratie kan niet zonder actief betrokken burgers en openbaar debat over onze gezamenlijke toekomst."

"De vrijheid van meningsuiting is absoluut. Ze is een groot en belangrijk goed, én ze is er niet alleen voor gelijkgestemden. In een democratische rechtsstaat geniet ook 'de tegenstander' die vrijheid."

"Ik vind écht dat het openbare debat gebaat is bij mensen die spreken in plaats van zwijgen. Voor mij zijn er wat dat betreft geen taboe's...mits het strafrecht niet overtreden wordt."

Peiling

LIEVE ANJA

ZEUREN?

Dat kan. Op de SP-weblogs krijgt u daarvoor ruime gelegenheid, met name wanneer u het slachtoffer bent van Jan-Peter Balkenende en Wouter Bos. Natuurlijk is daar ook gezeur over de elite, onze neoliberale dictatuur, marktwerking, Polen en Marokkanen van harte welkom.
Heeft u SP Transparant iets te melden, stuur me dan een email.

| RSS .92 | RDF 1.0 | RSS 2.0 | Atom

dinsdag 13 mei 2008 /Opinie

Mensen, elites en patsers

Begin deze eeuw ging de SP er nog prat op dat er uit “de grachtengordel” meer en meer SP-stemmers bijkwamen. Nu het slecht gaat met de zogenaamd “snelst groeiende partij van Nederland” is de grachtengordel weer lekker ouderwets vijand: de elite. Journaliste Elsbeth Etty schrijft over het populisme van Jan Marijnissen in de column Mensen, elites en patsers o.a.:

Hoe dan ook, inmiddels zijn ‘de mensen in het land’ in het populistische jargon kortheidshalve ‘de mensen’ geworden of, zonder lidwoord, gewoon ‘mensen’ die, in de woorden van de leider van de SP Jan Marijnissen, van oordeel zijn dat ‘ze in Den Haag’ er een potje van maken en vooral goed voor elkaar en zichzelf zorgen. “Het is”, schreef hij in de Volkskrant, “een werkelijkheid die mensen ervaren”.

Het achterliggende idee van het populistische beroep op de ‘mensen’ is, dat er een nieuwe klassenstrijd woedt tussen het volk, de massa, of de mensen aan de ene en een politiek-culturele elite aan de andere kant. “Het wantrouwen van de Nederlanders tegenover de politieke elite is niet verwonderlijk. Die elite is immers volstrekt ongeloofwaardig”, zo luidde de aanhef van het Volkskrant-artikel van Marijnissen.

Maar de elite mag in deze visie geen klasse of oligarchie worden.
Het zou kunnen dat Marijnissen zoiets bedoelt, maar zijn elitekritiek is uiterst dubbelzinnig. Als het professionele politieke leiderstype is hij namelijk zelf de verpersoonlijking van de hedendaagse managerspartij en managersmaatschappij, gerund door beroepsbestuurders. Bovendien is het op zijn minst ambivalent dat de SP-leider zich met zijn systematische aanvallen op ‘de elite’ bewust op één lijn stelt met Verdonk en Wilders. Hij beklaagt zich erover dat ‘uitdagers van de elite’ (lees: SP, PVV en TON) worden weggezet als ‘populisten die het onbehagen voeden’.

Het begrip ‘elite’ zoals Marijnissen het gebruikt, is in mijn ogen al even manipulatief als het gebruik van de tegengestelde categorie ‘de mensen’. Het impliceert het verwijt van arrogantie en privilege en een verwijzing naar de nietzscheaanse Übermensch die neerkijkt op ‘gewone mensen’.

In wezen is onder de noemer van een aanval op de elite een aanval gaande op het parlementair-democratische stelsel, dat niet het vertrouwen zou verdienen van ‘de mensen’ en dat ‘belofte na belofte’ schendt, liegt, bedriegt, zichzelf verrijkt, op kosten van ‘de mensen’. Wat is dat begrip ‘mensen’ in dit verband anders dan een wachtwoord voor demagogische Volksempfindlichkeit?

De nieuwe klassenstrijd tussen ‘elite’ en ‘mensen’ wordt echter niet in sociaal-economische termen gedefinieerd en staat ver af van het marxistische begrip klassenstrijd. Het betreft veeleer een cultuurstrijd. Verdonk, Marijnissen en Wilders hebben gemeenschappelijk dat zij afgeven op de arrogantie van de ‘weldenkende elite’, een term die de plaats inneemt van voorheen ‘de linkse kerk’. Wee de weldenkenden, want de hersenlozen zullen het paradijs beërven.

Etty vergeet nog de vraag te stellen tot welke elite de katholieke ambtenaarszoon Jan Marijnissen eigenlijk behoort. Jan Marijnissen die na 30 jaar nog steeds pronkt met zijn niet-pluche verleden als ijsmaker, worstemaker en lasser, de enige echte arbeid die hij in de 70-er jaren wel 4,5 jaar heeft volgehouden, begint voor een steeds groter aantal weldenkende ‘mensen’ als ordinaire populist door de mand te vallen.

13 reacties »

Tsja het is altijd makkelijk roepen voor politici. Ik heb dan ook liever dat ze een badeend inslikken en gewoon hun kop dichthouden. Vooral als het over werk gaat want daar kunnen ze niet over meepraten.

MAD | 14.05.08 | 07:23
Het blijft voor mij een raadsel waarom zijn socialistische heerlijkheid Jan Marijnissen steeds begrip opbrengt voor rechts-populistische partijen. Heeft hij niet door dat die partijen niet “volks” zijn, maar juist in het leven zijn geroepen en gesteund worden door bepaalde rechtse kringen en personen met grote financiële belangen? Of heeft hij dat wel door, maar is zijn drang tot persoonlijke macht zo groot dat hij zich daarbij aan wil sluiten, zijn zelf verkondigde “principes” overboord gooiend?

Dat Jan M. nu meedoet aan het verketteren van “de elite” (in feite de “intellectuele elite” die ook nog in Nederland links georienteerd is) zegt heel veel over zijn wereldbeeld. Een wereldbeeld dat ik doodeng vind. Politici die menen zelf te weten wat “het volk” wil, bedoelen eigenlijk dat het volk behoort te denken zoals zij willen.

Aan iedere marxistisch geschoolde is het meteen duidelijk dat de burgerlijke politiek altijd demagogisch moet zijn, want zij kan de massa alleen beloften doen, maar niets verwezenlijken. Het tegenovergestelde daarvan is de revolutionaire politiek, omdat zij alles wat zij de massa belooft kan waarmaken, in principe dus ondemagogisch is. Waar zij demagogisch is of werkt, kan men met zekerheid concluderen dat de revolutionaire beginselen zijn prijsgegeven .
Wilhelm Reich, “Wat is klassenbewustzijn?”

Django | 14.05.08 | 09:55
Dat arbeideralistisch gedoe komt in vele kringen voor. Kennelijk staat het wel interessant om te kunnen zeggen dat je ooit in een worstenfabriek heb gewerkt of dat je een lasopleiding gedaan hebt.
Intussen zijn zulke mensen zelf intellectuelen. Met dit laatste hoeft niks mis te zijn, want wellicht kan zo iemand een zinnige bijdrage geven aan de maatschappij.
Maar om nou atijd op dat verleden door hen terug te komen vind ik ook irritant. Toch denk ik dat Jan Marijnissen redelijk goed begrijpt wat het is om een arbeider in een fabriek te zijn.
Ik vind dit in ieder geval beter dan intellectuelen uit de linkse hoek die met hun dure opleidingen aan de lopende band gaan werken, omdat dat daar vandaan de revolutie zou kunnen ontstaan. Hier zakt echt mijn broek van af!

Joost Brilmans | 14.05.08 | 09:58
Elsbeth Etty verwijst naar het opinieartikel van Jan Marijnissen in de Volkskrant van 23 april 2008, getiteld: “Wantrouwen jegens politieke elite is terecht”.

Zie: http://www.volkskrant.nl/incoming/article530271.ece

En het pikant-belegen weblogbericht van SP Transparant van 23 april 2008, getiteld: “Jan Marijnissen: wantrouw mij”.

Kees Huizenga | 14.05.08 | 11:37
Elsbeth Etty verwijst ook naar de uitzending van Pauw & Witteman waarin Marijnissen beweerde dat Alexander Pechtold tot “de Grachtengordel” zou behoren. hier

Ik vermoed echter dat Marijnissen echt niet wist dat Pechtold in Wageningen woont.

Django | 14.05.08 | 13:42
Ik ben allergisch voor het woord ‘elite’, hoe je het ook gebruikt.

Zwervers vinden mij elitair vanwege een dak boven m’n hoofd. Frans Bauer-fans vinden míjn smaak ‘te vpro’. En die man die beneden de tuin schoffelt, vindt mij een kapsoneslijer. Ik vind hem een vakman.

Iedereen is ergens wel ‘elitair’. Je kunt met ‘elite’ alle kanten op. Jan Marijnissen is één van de honderdvijftig leden in de Tweede Kamer, ook een elite.

rené | 14.05.08 | 15:23
Elite rulez… ik was vroeger heel erg EliTe hackerscene.

En elite is ook in mijn geliefde metal vaak gebruikt :

We must dominate!

With iron through our veins and a will made so ELITE. Hunting for our daily bread and the sinister close in sight.
http://youtube.com/watch?v=DowWbQPp3ZI

Overigens ik ben nog steeds erg elite

MAD | 14.05.08 | 16:35
@MAD: de enige Angel die ik ken is van die wesp die me twee week geleden in m’n voet heeft geprikt.

rené | 17.05.08 | 10:30
Ook erg elite

MAD | 17.05.08 | 15:42
Zolang er politici en CEO’s zijn die om 15:00 uur in gentlemens club “De Gouden Sighaar” bij elkaar komen om verregaande beslissingen te nemen over BV Nederland, hebben we het over een elite. Je kunt wel lekker praten over “definities” (zelf een elite, of niet, of wel), feit blijft dat er veel onvrede is en dat het hoedanook slim is dat serieus te nemen. De Elite Doet Dat Niet.

C. Bokhove | 17.05.08 | 16:23
@Christian: Een deel van de elite neemt de onvrede wel serieus… oftewel ziet er politieke kansen in. Tenslotte zijn Wilders (ex-tekstschrijver van Bolkestein) en Verdonk (ex-topambtenaar en minister) echt wel deel van de elite.

Django | 17.05.08 | 20:13
‘I laugh to myself at the men and the ladies
who never conceived of us billion dollar babies’

(Alice Cooper)

rené | 18.05.08 | 13:14
@11: dat klopt. Eigenlijk vind ik een debat over de elite vrij semenatisch (beetje elitair van me, maar goed..0

C. Bokhove | 18.05.08 | 22:41

PLAATS EEN REACTIE

(wegens opgewonden standjes moet uw reactie eerst goedgekeurd worden)

LAATSTE REACTIES

Kantjeboord

Wat
Kant
Wil

Janboel

Wat
Marijnissen
Wil

Nieuw op SP TRANSPARANT

/ACTIE!

MELDPUNT SP PROBLEMEN
SP Transparant ontvangt steeds meer verontrustende berichten uit de SP. Om snel een breder beeld te krijgen roepen wij kamer-, raads- en bestuursleden, en vrijwilligers op om hun ervaringen met de partij te melden!
Hoe bevalt uw werk voor de SP?

CENSUUR ARCHIEF

Bekijk een verzameling door de SP gecensureerde reacties op Flickr. Wegens ruimtegebrek is recent hier een tweede censuur archief gemaakt.

MELDPUNT CIRCUSDIEREN

"Circussen met wilde dieren moeten worden verboden"

stond er in de standpunten van de SP (eerste regel laatste alinea). Toen de PvdA begin 2008 met een motie kwam om leeuwen en tijgers in circussen te verbieden, stemde de SP opeens tegen. Daarna heeft ze stiekem de regel uit haar standpunten verwijderd. Vragen hierover op de SP weblogs worden ook gecensureerd. U kunt middels circusleed.nl een protest-email naar de fractie en Jan Marijnissen sturen. Laat je door de SP de mond niet snoeren!

NIET LULLEN MAAR POETSEN

THEMAKANALEN

ARCHIEF

WENNEN AAN AGNES

Ledenverlies 2007 (rug.nl): 5.369
Kamerleden opgestapt na TK2006: 3
Opgestapte politici & bestuur na TK2006: 63
Zetels peilingen: -11

SPOTPRENTEN (1)

EERST HET ZUUR
EN DAN DE WORST

SPOTPRENTEN (2)

SP AKSIE NIEUWS

Na de volledig mislukte horror story van Krista van Velzen over Glen Mills, o.a. omdat de opgenomen gegevens verouderd waren, wordt er weer een zwartboekwerkje uit 2005 van zolder gehaald: Morgen moet het beter! Moet wel even afgestoft worden, maar ja, je moet toch wat, als actiepartij.